Skip to main content
فهرست مقالات

مبانی اندیشه ای اقتصاد اسلامی: آزمون نظریه های علمی (علم تجربی) و دکترین (دانش هنجاری) در قلمرو اقتصادی

نویسنده:

(5 صفحه - از 54 تا 58)

کلید واژه های ماشینی : اقتصاد، دکترین، اقتصاد اسلامی، سید محمدباقر صدر، نظریه، مالکیت، علم، اجتماعی، اصل، شهید سید محمدباقر صدر

خلاصه ماشینی:

"براین اساس و در این چاچوب ذهنی‌ (Conceptual Frameword) اقتصاد اسلامی‌ بیشتر به عنوان یک نظام (System) و نه علم‌ (Science) ،دکترینی است که در آن قضاوت‌های‌ ارزشی درباب مسایل اقتصادی(تحلیل و تبیین و تعیین ارزش نظریات)مطمح نظر قرار می‌گیرد و این نکته‌ای است که در آثار برخی از برجسته‌ترین اقتصاددانان و متفکران معاصر اسلامی،از جمله شهید سید محمدباقر صدر، اندیشمند و صاحبنظر بزرگ جهان اسلام و صاحب کتاب مشهور«اقتصادنا»مورد تأکید است:«فحین نرید ان نعرف الاقتصاد الاسلامی‌ بالضبط،یجب ان نمیز علم الاقتصاد عن المذهب‌ الاقتصادی و ندرک مدی التفاعل بین التفکیر العلمی و التفکیر المذهبی... این اصل در اسلام با توجه به‌ شرایط و ضوابط زیر تحقق می‌پذیرد: نخست آنکه،از دیدگاه اسلام،برخی از فعالیت‌های اقتصادی و اجتماعی که خار راه و مانع از تحقق آرمان‌ها و ارزش‌های والای‌ اسلامی می‌شود،ممنوع بشمار می‌آیند،مانند ربا وانحصار؛ درثانی،اصل نظارت ولی امر و مداخله‌ دولت در محدود ساختن آزادی افراد در فعالیت‌های اقتصادی به منظور حفظ مصالح‌ اجتماعی،مفاد و مدلول آیه 59 از سوره مبارکه‌ النسا مبنی و موید و مستند اصل یاد شده به‌ عنوان یک اصل تشریعی است. اصل مالکیت مزدوج اصل آزادی اقتصادی در محدوده‌ مشخص اصل عدالت اجتماعی اقتصاد اسلامی در پرتو این اصول با سایر مکاتب تمایز می‌یابد و فزون بر این،در زمینه‌ مورد بحث،برخی مقولات ارزشی در ارتباط با موضوعات اقتصادی جایگزین می‌شود. در ارتباط با این‌ مشخصه،عقاید و آرای متفکران مسلمان و غیر مسلمان به بوته نقد کشانده شد و مستند بر نظریات خورشید احمد بر این نکته تأکید شد که‌ «مسایل اقتصادی را نمی‌توان به گونه انتزاعی‌ مورد بررسی قرار دارد،چرا که مطالعه این مسایل‌ ضرورتا در یک نظام اجتماعی کامل عیار باید انجام پذیرد."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.