Skip to main content
فهرست مقالات

تحلیلی بنیادین بر ملاک تمایز میان نکاح و رابطه‌ی نامشروع در حقوق اسلامی

نویسنده:

علمی-پژوهشی (وزارت علوم)/ISC (19 صفحه - از 191 تا 209)

کلیدواژه ها :

انضباط ،اقوام ،رسمیت ،زوجیت ،تسهیل

مقوله نکاح و پیوند مشروع میان زن و مرد در تمامی جوامع بشری با همه تنوع فرهنگی، امری پذیرفته شده است . این حقیقت یادشده در هر نظام حقوقی بر پایه اصول و قواعدی است که اخلال به آنها پیوند مزبور را نامشروع میسازد و موجب تحقـق سـفاح در برابـر نکاح میگردد. در این جستجو برآنیم تا با تحلیل نگاه شارع به نهاد حقوقی نکاح و قاعدة فقهی «لکل قوم نکاح »، دو عنصـر «چـارچوب منضـبط در آثـار و احکـام » و «رسـمیت بخشیدن به آن به دلیل همسویی با هنجارهای عقلایـی» را- بـه گونـه ای کـه در نگـاه عرف آن جامعه ، صریحا دال بر نکاح تلقی شود- دو رکن اصلی نکاح بدانیم که -متناسب با فرهنگ ملل مختلف و با انضباط و اسـباب ویـژة هـر قـوم و آیـین - بـه ایـن رابطـه ، مشروعیت میبخشند و اسلام نیز آن را معتبر میداند؛ زیرا اهمیت امر نکاح در اسلام بـه معنای سخت گیری در اسباب ایجاد رابطه زوجیت نیست و تنهـا تحقـق ایـن دو عنصـر، موجب اعتبار آن به عنوان نکاح در میان تمامی اقوام و آیـین هـا، از جملـه آیـین اسـلام ، میگردد.

خلاصه ماشینی:

"در این جستجو برآنیم تا با تحلیل نگاه شارع به نهاد حقوقی نکاح و قاعدة فقهی «لکل قوم نکاح »، دو عنصـر «چـارچوب منضـبط در آثـار و احکـام » و «رسـمیت بخشیدن به آن به دلیل همسویی با هنجارهای عقلایـی» را- بـه گونـه ای کـه در نگـاه عرف آن جامعه ، صریحا دال بر نکاح تلقی شود- دو رکن اصلی نکاح بدانیم که -متناسب با فرهنگ ملل مختلف و با انضباط و اسـباب ویـژة هـر قـوم و آیـین - بـه ایـن رابطـه ، مشروعیت میبخشند و اسلام نیز آن را معتبر میداند؛ زیرا اهمیت امر نکاح در اسلام بـه معنای سخت گیری در اسباب ایجاد رابطۀ زوجیت نیست و تنهـا تحقـق ایـن دو عنصـر، موجب اعتبار آن به عنوان نکاح در میان تمامی اقوام و آیـین هـا، از جملـه آیـین اسـلام ، میگردد. نتیجه گیری آنچه از مجموع ادله و قرائن و مستندات مربوط به دست می آید، این است که وجود دو عنصر و دو عامل اساسی در رابطۀ زن و مرد- در هر قوم و آیین ، از جمله آیین اسـلام - سـبب صـحت اطلاق عنوان نکاح بر آن شده و در نگاه شارع ، موجب تمایز آن از رابطۀ نامشروع است : الف ) انضباط خاص در احکام و ترتب آثار و لوازم رابطۀ جنسی در چارچوبی تعریف شده ؛ ب ) رسمیت دادن به این پیوند از طریق اعلان یا دست کم ابا نداشتن از فاش شدن آن ، به گونه ای که در نگاه عرف ، صریحا دال بر تعهد به آثار و لوازم آن تلقی شود که گویای همسویی اقدام آنان با هنجارهای اخلاقی و عرف صحیح جامعه است ."


برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.