Skip to main content
فهرست مقالات

تبیین رابطه فقه نظام و علوم انسانی و نقش آن در تحقق تمدم نوین اسلام

نویسنده:

(20 صفحه - از 31 تا 50)

تبیین رابطه میان فقه نظام و علوم انسانی یکی از مهم‌ترین مقدمات و لوازم تحقق نوین اسلامی است. فقه نظام» رویکردی است فقهی که عهده‌دار کشف و استنباط احکام نظام‌واره جامعه اسلامی در ابعاد متنوع آن است. بنا بر تحلیل روشن می‌شود که اعتبارات و احکام فقه نظام همان احکام و اعتبارات نظام اجتماعی اسلام است. تمدن اسلامی نیز همان کلان‌نظام اجتماعی کارآمد است. در واقع تمدن اسلامی به نظام اسلامی تحویل می‌یابد و نظام اسلامی نیز بر فقه نظام مبتنی می‌شود. از سوی دیگر اهداف علوم انسانی دستیابی به اهداف نظام اجتماعی و برداشتن موانع و مشکلات در این مسیر است. با ارائه این تصویر می‌توان به چهار نحو رابطه میان فقه نظام و علوم انسانی قائل شد. نخستین نوع ارتباط ارتباط در موضوع است. علوم انسانی» علم معرفت به امور انسانی و پدیده‌های اجتماعی‌اند. ازآنجاکه استتباط هر حکمی در فقه نظام متوقف بر شناخت موضوعات اجتماعی است» علوم انسانی می‌توانند موضوعات مسائل فقه نظام را توصیف و تبیین کنند. علوم انسانی در هدف نیز با فقه نظام ارتباط دارند. فقه نظام با استنباط اهداف نظام اجتماعی به عنوان هدف مشترک میان علوم انسانی و فقه نظام» می‌تواند به علوم انسانی جهت ببخشد. فقه نظام همچنین می‌تواند به تجویزات علوم انسانی» اعتبار و حجیت دهد. این اعتبار و حجیت می‌تواند تجویزات علوم انسانی را در حهت اهداف نظام اسلامی و تمدن نوین اسلامی مستقر سازد. همچنین در جامعه اسلامی اعتبارات و احکام شرعی بافت اعتباری علوم انسانی را تشکیل می‌دهند. این بافت اعتباری تعیین‌کننده نوع کنش انسان‌ها و کنشگران اجتماعی خواهد بود. به همین دلیل» به میزان تفاوت بافت اعتباری در هر جامعه» کنش‌های انسانی متفاوت خواهند بود.


برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.