Skip to main content
فهرست مقالات

بررسی امکان استقلال مسئولیت اخلاقی از اراده‌ی آزاد، در رویکرد نگرش‌های واکنشی

نویسنده:

علمی-پژوهشی (وزارت علوم)/ISC (28 صفحه - از 43 تا 70)

مسئولیت اخلاقی یکی از حوزه‌های فلسفی با بیشترین اهمیت عملی در زندگی فردی و اجتماعی ماست. پی. اف. استراسون با تکیه بر همین وجه عملی استدلال کرد که نظریه‌ی فلسفی مسئولیت اخلاقی، از منازعات مربوط به اراده‌ی آزاد و تعین‌گرایی مستقل است و صرفا براساس شرایط توجیه‌پذیری نگرش‌های واکنشی مانند نکوهش و ستایش است که بناشدنی است. این مقاله میزان موفقیت رویکردهای استراسونی را که به رویکرد نگرش‌های واکنشی معروف‌اند، بررسی می‌کند. به این منظور، با معرفی چالش‌های ناظر به پیشینه نشان خواهیم داد موفقیت این رویکرد در برابر این چالش‌ها، تنها با محدودکردن تصویر شهودی ما از نگرش‌های واکنشی ممکن است. برای اثبات این ادعا ابتدا نظریه‌ی اسکنلن را که خودسازگارترین نماینده‌ی رویکرد استراسونی محسوب می‌شود، معرفی می‌کنیم و سپس ابتنای نظریه‌ی او به محدودیتی غیرشهودی از نگرش‌های واکنشی را نشان خواهیم داد و از این طریق، حدود کمینه و بیشینه‌ی موفقیت رویکرد استراسونی را نتیجه خواهیم گرفت.

خلاصه ماشینی:

برهمین‌اساس، از نقدهایی که بر نظریه‌ی نکوهش اسکنلن برای ترسیم محدوده‌ای از نگرش‌های واکنشی وارد شده است، این استفاده را کرده‌ایم که تنها در آن محدوده است که استدلال استراسون مبنی‌بر استقلال مسئولیت اخلاقی از منازعه‌های متافیزیکی، صادق خواهد بود. اما نکته‌ی مهم درباره‌ی استراسون آن است که او تلاش می‌کند از مبنایی توصیفی درباره‌ی اینکه عاملان اخلاقی چگونه عمل می‌کنند و چگونه به اعمال خود و دیگران واکنش نشان می‌دهند، نظریه‌ای فلسفی در این خصوص ارائه دهد که مسئولیت اخلاقی چگونه باید فهمیده شود و نیز وابستگی آن به صدق و کذب تعین‌گرایی چگونه تبیین شود. در ادامه نشان خواهیم داد که ادبیاتی که اسکنلن در آثار پیشینش برای دوگانه‌ی خود استفاده کرده است، در تعیین نسبت آن با دوگانه‌ی مشهور واتسون گمراه‌کننده نیز بوده است؛ دلیل دوم نیز آن است که بسیاری از فیلسوفان حوزه‌ی مسئولیت اخلاقی، تحت تأثیر آثار واتسون این نکته را پیش‌فرض گرفته‌اند که نکوهش، به سطح مصدربودگی مربوط است. Free Will and Reactive Attitudes: Perspectives on PF Strawson's' Freedom and Resentment'. 2. Caruso, Gregg, (2018), “Skepticism About Moral Responsibility”, The Stanford Encyclopedia of Philosophy, Edward N. 7. Levy, Neal, (2011), Hard Luck: How Luck Undermines Free will and Moral Responsibility, Oxford: Oxford University Press on Demand. ), (2012), Free Will and Reactive Attitudes: Perspectives on PF Strawson’s Freedom and Resentment, Ashgate Publishing, Ltd. 15. Talbert, Matthew, (2008), “Blame and Responsiveness to Moral Reasons: Are Psychopaths Blameworthy?”, Pacific Philosophical Quarterly, 89(4), Pp. 516-535.


برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.