Skip to main content
فهرست مقالات

بررسی اندیشه‌های انسان‌گرایانه درعهد آل بویه با تکیه بر آراء ابن مسکویه

نویسنده:

چکیده:

حکومت آل بویه بر عراق و بخش هایی از مرکز و غرب ایران تسلط داشت. در این عصر با توجه به فضای باز مذهبی که به وجود آمد اندیشه های انسان گرایانه مورد توجه تعدادی از دانشمندان این عصر از جمله ابن مسکویه و معاصرانش قرار گرفت. یکی از موضوعات مورد تاکید دین اسلام برابری انسان ها صرف نظر از نژاد ، مقام ، جنس، رنگ و مانند آنها است. حقوق و آزادی انسان در اسلام به حقوق فردی محدود نیست و حقوق اجتماعی را نیز شامل می شود و بر این اساس در دیدگاه اسلامی، انسانیت انسان زیربناست و تلاش های انسان برای شکوفایی استعدادها و پرورش مکارم اخلاقی صورت می پذیرد و همه فعّالیت های دنیوی انسان ها هماهنگ با این هدف برتر انجام می گیرد. ابن مسکویه اندیشه های انسان گرایانه را که مورد توجه قرآن وآموزه های اسلام است را محور عقلانیت و خرد ورزی قرار می دهد و با استفاده از فضای موجود در عصر بویه ای تلاش می کند تا به تبین آن در کتب تاریخی، فلسفی و اخلاقی خود بپردازد. سوال اصلی پژ وهش حاضر این است که اندیشه های انسان گرایانه در عصر آل بویه به چه صورت بوده است و ابن مسکویه چه نقشی در بیان این اندیشه ها داشته است؟ که در ادامه فرض پیش روی بر این اساس شکل می گیرد که عصر آل بویه یکی از بهترین دوران های تاریخ اسلام در زمینه رشد اخلاقیات و اندیشه های انسان گرایانه بوده است که بی شک موثرترین فرد در تعالی آن ابن مسکویه می باشد.

Al-Bouyeh rule dominated Iraq and parts of central and west of Iran. In this evening according to the open religious space that arose humanistic thoughts the attention of a number of scholars of this age, including Ibn Moskowayh and his contemporaries it placed. One of the topics emphasized by Islam is the neglect of human equality of race, rank, sex, color, and the like.Rights and Freedom of human in Islam is not limited to individual rights and includes social rights too. Based on this, in Islamic perspective, humanity is the basis of humanity and human effort for the prosperity of the talents and the cultivation of the moral worship, everything is done. Spiritual activities of humans are in line with this supreme goal Ibn Moskowyh puts the humanist thought into consideration of the Qur’an and the teachings of Islam on the basis of rationality and wisdom and, using the space available in the Bowyeh era, tries to explain it in his historical, philosophical, and ethical books. The main question of the present research is that what was the point of view of humanistic thoughts in the era of al-Boyah? What role did Ibn Maskouyeh have in expressing these thoughts? Which proceeds from this assumption? Al-Boye’i’s era has been one of the best periods in the history of Islam in the development of humanistic ethics and thoughts, which undoubtedly is the most effective person in the transcendence of that was Ibn Moskowyh.

کلیدواژه ها:

تساهل و تسامح ،مسکویه ،اخلاق مداری ،اندیشه های انسان گرایانه

humanistic thoughts ،Moskowyh ،ethics ،tolerance and forbearance


برای مشاهده محتوای مقاله لازم است ورود پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.