Skip to main content
متن و ترجمه بیش از 393,000 حدیث شیعه در پایگاه نورحدیث ...
فهرست مقالات

فلسفه نظری تاریخ از دیدگاه قرآن (نقد دیدگاه شهید صدر)

ناقد:

(24 صفحه - از 113 تا 136)

کلیدواژه ها :

تاریخ ،فلسفه‌نظری تاریخ ،سنت‌تاریخی ،قانون‌تاریخی ،مدل‌تاریخی و قضیه تاریخی

کلید واژه های ماشینی : تاریخی ، قرآن ، شهید صدر ، سنت‌های تاریخی ، فلسفه نظری تاریخ ، تئوری سنت‌های تاریخی ، تاریخ از دیدگاه قرآن ، تئوری سنت تاریخی قرآن ، سنت‌های تاریخی قرآن ، سنن و قوانین تاریخی

مطالعه و تحلیل انتقادی تئوری سنت تاریخی قرآن در حیطه مسائل فلسفه نظری تاریخ است.هدف‌ مقاله حاضر،بررسی تحلیلی و انتقادی تئوری شهید صدر درباره سنت تاریخی قرآن است.هم‌چنین تبیین‌ ساختارها و قالب‌ها،و صفات و ویژگی‌های سنن و قوانین تاریخی قرآن و نیز تحلیل اشکال و چهره‌های‌ سنن و قوانین تاریخی،از دیگر اهداف مقاله است.

خلاصه ماشینی:

"1 نقد و بررسی بر این نظریه شهید صدر و استناد ایشان به آیات فوق،نکته‌های زیر،قابل تأمل و دقت‌ نظر است: نکته اول:مدلول آیات فوق از حیث دلالت مطابقی و منطوقی،بیان‌گر وجود سنت‌هایی‌ الهی در امت‌های پیشین است و توصیه به عبرت و تفکر در این سنن،موجب استنباط انحصار سنت تاریخی از آن‌ها نمی‌شود؛ نکته دوم:وجود سنت در امت‌های پیشین و توصیه قرآن کریم به تفکر و تدبر در آن‌ سنت‌ها هیچ دلالت مطابقی و تضمنی و التزامی بر ثبوت تئوری سنت تاریخی و قوانین‌ تاریخی ندارد؛به عبارتی لازمه وجود سنت در امم پیشین،بیان‌گر اثبات قانون‌مندی تاریخ‌ نیست؛ نکته سوم:در استناد به آیات فوق،دلیل اعم از مدعاست و با اثبات سنن در امم پیشین، قانون‌مندی و قانون‌مداری تاریخی به اثبات نمی‌رسد؛ نکته چهارم:از عدم تغییر و تبدل در کلمات الهی،ثبوت سنت تاریخی و قانون تاریخی‌ برای پدیده‌های تاریخی استفاده نمی‌شود،زیرا عدم تغییر در سنن الهی و کلمات الهی،سنتی‌ اعم از سنت تاریخی است؛ نکته پنجم:ادله شهید صدر در استناد به آیات فوق برای اثبات قانون‌مندی تاریخ در ساختار و قالب مصداقی،تخصصا با موضوع بحث،ارتباطی ندارد. به‌ عبارتی به تبیین رابطه منطقی سنن الهی،سنن تاریخی و قانون‌مندی تاریخ نمی‌پردازد و همه آن‌ها را مترادف و هم‌سان تلقی می‌کند که در تحلیل آیات مورد مستند ایشان به آن‌ها اشاره شد؛ 3-نظریه تئوری سنت‌های تاریخی در قرآن که مدعی اثبات قانون‌مندی تاریخ از دیدگاه‌ قرآن است به لحاظ استدلال به مدلول مطابقی،تضمنی و منطوقی آیات،و به لحاظ ظهور و نصوص آیات،نظم منطقی لازم و روش منسجمی ندارد؛ 4-بسیاری از آیاتی که شهید صدر با استناد به آن‌ها تئوری سنت تاریخی و قانون تاریخی از دیدگاه قرآن را اثبات می‌کند،به لحاظ تخصصی و موضوعی از جایگاه بحث و تعلق‌ موضوع،خارج بوده و محل نزاع و بحث را رعایت نکرده‌است؛ 5-حتی از دلالت التزامی مفاد آیات و دلالت مفهومی آیات،رابطه‌ای منطقی و علمی‌ برای اثبات قانون‌مندی تاریخ و قانون‌مداری و تاریخ مداری تاریخ ارائه نمی‌کند؛ 6-اشکال عمده دلایل ایشان عدم سنخیت و مطابقت بین دلیل و مدعاست و بسیاری از ادله ایشان در اثبات قانون تاریخی قرآن اعم از مدعاست."

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.