Skip to main content
فهرست مقالات

نقد و بررسی مبانی فصاحت

نویسنده:

مترجم:

(20 صفحه - از 175 تا 194)

کلید واژه های ماشینی : فصاحت ، لفظ ، بلاغت ، عرب ، واژگان ، قرآن ، لغویان ، شعر ، ابن سنان ، فصاحت و بلاغت

خلاصه ماشینی:

"مثل اینکه او نظر جاحظ و دیگران که اعجاز قرآن را به نظم آن می‌دانند، رد می‌کند و می‌گوید:«در کلام جز لفظ و معنا چیزی نیست و فصاحت هم باید به این دو مربوط باشد یعنی لفظ استوار و معنا نیکو باشد». (46) به همین خاطر است که یکی از پژوهشگران معاصر معتقد است که:عبد القاهر بین دو اصطلاح خلط کرده است:«فصاحت و بلاغت نزد وی یکی است، نمی‌توان بین آنها تفکیکی قائل شد چون فصاحت در واژگان نیست بلکه فصاحت در معانی است، و نمی‌توان گفت کلمه فصیح است، قبل از آنکه با واژگان دیگر که تشکیل جمله‌ای می‌دهند ترکیب شود و معنای واضحی را افاده کند». (59) دکتر احمد مطلوب نظر جرجانی درباره نظم را چنین تفسیر می‌کند:«شاید انگیزه دینی موجب ابراز این رأی شد، چون واژگان قرآن کریم عربی است و شاعران و خطیبان و مردم عادی هم آنها را به کار می‌برند، و اگر تنها به کار روند مزیتی نخواهند داشت و عبدالقاهر به خاطر اینکه اعجاز قرآن را مطرح کند و آنچه را که در محیطهای مختلف رایج است، رد نماید به نظریه نظم روی می‌آورد تا آرای مختلف را رد کند و طعنه‌های مغرضان را متوقف سازد«. (68) اما محقق معاصری معتقد است، عبد القاهر مقلد آرای گذشتگان نیست(هر چند معتقد به تأثر از آنها می‌باشد)«چون نزد گذشتگان، نظم امری عمدی و تحقیقی نبوده است بلکه امری ناخودآگاه بوده است مخصوصا وقتی به زیبایی شعر یا اعجاز قرآن نظر داشتند."

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.