Skip to main content
فهرست مقالات

مقامه ای منظوم به زبان فارسی

نویسنده:

(28 صفحه - از 705 تا 732)

کلید واژه های ماشینی : مقامه ، فارسی ، گلستان ، زبان فارسی ، حکایت ، سومنات ، شاعر ، برهمن ، بوستان ، مقامه‌نویسی

خلاصه ماشینی:

"ولی این اظهار نظرها دربارهء خلقیات سعدی هنگامی می‌تواند صددرصد مورد قبول قرار بگیرد که سعدی برطبق نظر این پژوهندگان،در حکایتهای گلستان و بوستان دقیقا به طرح آراء و عقاید خود پرداخته باشد،درحالی که وی مطلقا نه فقط به این موضوع اشاره‌ای هم نکرده‌ است،بلکه دلایل متعددی در دست است که نشان می‌دهد سعدی در تمام یا در بیشتر این حکایات به شیوه‌ای دیگر عمل کرده و بدین سبب است که داوری این دسته از محققان در این‌گونه موارد کاملا درست از آب درنمی‌آید. از نظر اصول داستانسرایی نیز«حکایت سفر هندوستان»خالی از نقص بنظر نمی‌رسد حتی با ضوابط مورد قبول سعدی در اکثر حکایات گلستان و بوستان،چه با آن‌که فکر اصلی که در تمام حکایت دنبال می‌شود نکوهش شدید بت‌پرستی و بت‌پرستان است،البته براساس استدلالهایی ساده و عامیانه از این‌گونه که چرا انسان‌ زنده جمادی را می‌پرستد:«که حیی،جمادی پرستد چرا؟»(3481)،و چرا بت‌پرستان‌ پیکر ناتوانی را که چشمانش از کهرباست و توقع وفاداری از او خطاست،بتی را که‌ دست و پایش نیرو ندارد و اگر بر زمینش بیفگنی از برخاستن عاجزست می‌پرستد، (3484-3486)،در صحنه‌ای از حکایت شاهد گفتگویی بدین شرح بین سعدی و برهمن هستیم:سعدی که از غوغای بت‌پرستان و نیز برای حفظ جان خود به برهمن‌ بزرگ پناه برده و بدروغ به ستایش بت پرداخته است،به برهمن می‌گوید:این،بتی‌ زیبا و بدیع است،ولی مشکل من در آن است که هم عبادت بتقلید را موجب گمراهی‌ می‌دانم،و هم از این که«چه معنی است در صورت این صنم»(3499)بیخبرم،و بدین ترتیب از برهمن می‌خواهد که او را از معنی و راز این بت آگاه سازد تا در سلک‌ بت‌پرستان درآید."


برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت)