Skip to main content
فهرست مقالات

عناصر هویت و فرهنگ ایرانی در آثار هنر اسلامی

نویسنده:

(12 صفحه - از 32 تا 43)

کلیدواژه ها :

فرهنگ ،هنر اسلامی ،نقوش تزیینی ،مفاهیم نمادین

کلید واژه های ماشینی : هنر ، هنر اسلامی ، فرهنگ ، نماد ، ایران ، هویت ، عناصر هویت و فرهنگ ایرانی ، فصلنامه مطالعات هنر اسلامی ، فرهنگ ایرانی در آثار هنر ، کتیبه

زیستن انسان در جامعه،توأم با تأثیرپذیری از فرهنگ آن جامعه است.اجتماع از رهگذار تبلیغ و تبیین اعتقادات‌ اساسی،ارزش‌ها و رفتارهای پذیرفته شده،نمادهای فرهنگی خود را،در بین مردم رواج می‌دهد. از عناصر مهم فرهنگ ایرانی اسلامی هنر است.هنرمند اسلامی،هنرش را در خدمت حقیقت قرار داده و از این رهگذر تحت تأثیر آموزه‌های دین اسلام است. هنر در یک ارتباط دوسویه با فرهنگ،از آن تأثیر می‌پذیرد و بر آن اثر می‌گذارد.هنر ایرانی با تأثیر گرفتن از اسلام،جنبه‌ای لاهوتی یافت؛و از طرف دیگر فرهنگ اسلامی با به خدمت گرفتن هنر اسلامی توانست از طریق‌ نمادهای رایج در آن،مردمانی را که با هنر اسلامی مواجه می‌شدند؛پذیرنده‌ی فرهنگ اسلامی سازد. در این مقاله تلاش شده،به این سه پرسش پاسخ داده شود: 1)فرهنگ ایرانی چیست؟ 2)هنر اسلامی در فرهنگ ایران چه جایگاهی دارد؟ 3)نقوش هنر اسلامی چگونه می‌تواند در خدمت گسترش فرهنگ قرار گیرد؟

خلاصه ماشینی:

"در این مقاله،نقوش هنر اسلامی در سه دسته‌ی‌ گیاهی،هندسی،کتیبه و خطنگاره بررسی شده،و در پایان هربخش، نمونه‌هایی برای هریک از دسته‌ها استفاده شده است. 15 نقوش گیاهی به کار برده شده،در شاخه‌های مختلف هنری پارچه(تصویر 1)،سرامیک(تصویر 2)،فرش‌ (تصویر 3)و،فلز(تصاویر 4 و 5)و دیگر شاخه‌های هنر اسلامی بر این مدعا،گواهی‌ است که نقوش گیاهی یکی از عناصر تزیین متداول و کاربردی در هنر اسلامی است، که به صورتی فراگیر مورد استفاده‌ی هنرمندان قرار داشته است. 27 بر اساس کتیبه‌هایی که تاکنون به دست آمده،ابتدا کتیبه‌نویسی با خط کوفی آغاز گشته،این خط تا حدود سده‌ی یازدهم/پنجم تنها خط کتیبه‌نویسی بوده،و از این تاریخ به بعد خطوط دیگری نیز به صورت‌ محدود به چشم می‌خورد؛و تا سده‌ی سیزدهم/هفتم اکثر کتیبه‌ها به‌ خط کوفی نوشته می‌شده،پس از سدهء چهاردهم/هشتم خط ثلث در کتابت کتیبه‌ها بیشتر استفاده می‌شد،البته کتیبه‌های کوفی نیز همچنان‌ متداول است. زمینه‌ی فکری هنرمند با حکمت‌ ایرانی پیش از اسلام و عرفان پس از اسلام می‌آمیزد؛و این دین تازه همچون فلسفه‌ی تمام‌ عیاری در هنرها جلوه می‌کند و؛نمودهایی از پیوند معنوی بین فرهنگ و هنر پیش از اسلام و پس از اسلام را به وجود می‌آورد. 36 استفاده از خط و کتیبه را به منظور تزیین اشیا در هنرهای این مقاله در موارد زیر بررسی کرده‌ایم:فرش‌ (تصویر 10 و 11)،کاشی(تصویر 12)،پارچه(تصویر 13)،فولاد(تصویر 14) فرش یکی از انواع هنرهای اسلامی است که استفاده از خط برای تزیین در آن،رواج دراد. شایسته‌فر،مهناز:کاربرد نقوش انتزاعی فلزکاری دوران‌ سلاجقه در طراحی مبلمان فضای شهری،دو فصلنامه مطالعات هنر اسلامی؛سال چهارم:شماره هفتم،تهران:مؤسسه مطالعات هنر اسلامی،پاییز-زمستان 1386،ص 53."


برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.