Skip to main content
فهرست مقالات

دشواری های دیوان خاقانی

نویسنده:

(18 صفحه - از 94 تا 111)

کلید واژه های ماشینی : خاقانی ، دشواری‌های دیوان خاقانی ، استعاره ، شعر ، کتاب ، معنی ، سخن ، تشبیه ، عیسی ، سیاهی

خلاصه ماشینی:

"رابطهء ابیاتی که در این کتاب شرح و تفسیر و مشکل‌گشایی شده‌اند، با مشکلات دیوان خاقانی از لحاظ منطقی عام و خاص من وجه است؛ یعنی ابیات مشکلی هست که در این کتاب مورد تفسیر قرار نگرفته‌اند و از دیگر سو،در همین کتاب گاه ابیاتی را می‌توان یافت که چندان مشکل‌ نمی‌نماید؛اما نباید شک کرد که حجم قابل توجهی از دشواری‌های‌ خاقانی در این کتاب با دقت لازم بررسی شده و مؤلف در شرح تعبیرهای‌ پیچیده و واژه‌شناسی و نکته‌های ادبی و هنری آنها،به ویژه در شرح‌ انواع استعاره و تشبیه و کنایه از عهده بر آمده است. خاقانی در تحفه‌العراقین نیز چون‌ ابن عربی،به شیوهء عارفان بزرگی از دیدار با خضر سخن گفته است و در این بیت می‌گوید: دوش که صبح چاک زد،صدره چست عنبری‌ خضر درآمد از درم،صبح وش از منوری [خاقانی،ص 421] ص 556: [نعمانت‌]در عرب،چو نجاشی ست در حبش‌ مولا صفت نموده و لالا[نشان‌]شده در پانوشت صفحه نوشته‌اند:«در متن س و ع:نعمات»نعما که‌ به گفتهء دستوریان اسم معنی است،چگونه می‌تواند به نجاشی مانند شده باشد؟«نعمانت»که در بر نوشتهء«د»آورده شده است،درست‌ می‌آید. اشاره خاقانی به ابیاتی است که در صفحهء 754 دیوان آمده است: گر به ناگه ز وطن کردی نقل‌ بیش‌یابی ز زمانه حسنات آنی نبینی که یکی ده گردد چون زآحاد رسد در عشرات و آن که جای تو گرفته است آنجا هیچ کس دانمش از روی صفات که الف چون بشد از منزل یک‌ صفر بر جای الف کرد ثبات با تأمل در این ابیات،مضمون واقعی بیت مورد بحث کاملا آشکار می‌شود و دیگر نیازی به توجیهات و تفسیرات نقطوی و حروفی نیست!"

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.