Skip to main content
فهرست مقالات

شرح حال عبدالحمید بن یحیی کاتب

نویسنده:

ISC (16 صفحه - از 263 تا 278)

کلید واژه های ماشینی : مروان بن عمر بن مروان ، الحمید بن یحیی کاتب ، مروان ، بن یحیی کاتب ، عرب ، وفیات الاعیان ، ادب ، کتابت ، تاریخ الادب العربی ، هنر

خلاصه ماشینی:

"از جملهء نخستین کسانی که اصول و نظامی برای کتابت رسائل‌ ایجاد کردند یکی عبد الحمید بن یحیی کاتب است که هر چند نامش‌ بسیار معروف می‌باشد و پاره‌ای از آثارش-علی رغم بعد زمان-به‌ دست ما رسید،ولی نه فقط در تاریخ ادب ایرانی،بلکه در جهان ادب‌ عربی هم شرح حال و آثار و سبک نگارش او بطور کامل و مستقل و همه‌ جانبه به چشم نمی خورد. عبد الحمید این پیشنهاد را نپذیرفت و در جواب مروان گفت: در خواست تو:از هر نظر برای تو بهتر است ولی برای من زشت‌ترین‌ عمل می‌باشد زیرا هرگز نمی‌خواهم مردی غدار و بی‌وفا باشم پس‌ هر دو صبر می‌کنیم یا خدا تو را نجات می‌دهد و یا هر دو با هم می‌میریم‌1 آنگاه این بیت را خواند: اسر وفاء ثم اظهر غدرة فمن لی بعذر یوسع الناس ظاهره‌1 بعد این بیت را خواند: فدینی ظاهر لا عیب فیه‌ للائمة و عذری بالمغیب بدین ترتیب عبد الحمید مروان را ترک نکرد تا وقتی مروان به‌ قتل رسید او نیز کشته شد3 جریان قتل عبد الحمید را گونه گون نوشته‌اند: اول اینکه روز دوشنبه سیزدهم ذیحجه سال 231 هـ. 4 این بخش را با این نکتهء بسیار جالب و شایان توجه پایان می‌دهیم‌ که از عبد الحمید پرسیدند:چه چیز تو را در بلاغت ماهر و متخصص‌ -------------- (1)به نظر می‌رسد که عبد الحمید در این توصیه ملهم از دستور حضرت‌ امیر علیه السلام به کاتب خود(عبد الله بن رافع)در باب دوات و قلم و آداب و قواعد کتابت بوده است. در این نامه عبد الحمید آداب و راه‌ و رسم نویسندگی را مفصلا شرح داده نکتهء جالب توجه در این نامه‌ آنست که جزو شرایطی که از نظر او کاتب باید دارا باشد یکی هم‌ اطلاع از تاریخ ایران است و حتی آنرا مساوی با حفظ اشعار و لغت‌ عرب دانسته است‌3."

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.