Skip to main content
فهرست مقالات

آزمون بسندگی زکات و خمس در تأمین معیشت خانوارهای نیازمند در اقتصاد ایران طی سال های 1380 تا 1387

نویسنده:

ISC (30 صفحه - از 5 تا 34)

کلیدواژه ها :

زکات ،اقتصاد ایران ،خمس ،رفع فقر ،حداقل معیشت ،حداقل معیشتطبقه‌بندی JEL: 27 H

کلید واژه های ماشینی : زکات ، خمس ، محاسبة ظرفیت بالقوة زکات ، رفع فقر ، فقهای شیعه مبنی‌بر انحصار زکات ، اقتصاد ایران ، روایات ، رفع فقر کفایت ، تأمین معیشت خانوارهای ، خمس در تأمین معیشت

بر اساس تصریح آیات قرآن کریم و روایات ائمة اطهار( زکات و خمس به طور عمده برای رفع فقر و تأمین حداقل‌های معیشتی خانوارهای نیازمند وضع شده‌اند. بنابر روایات، زکات تعیین شده برای رفع فقر کفایت می‌کند و اگر چنین نبود، خداوند بر مقدار آن می‌افزود. با توجه به شبهه‌های موجود در زمینة اندک بودن میزان زکات بالقوه و عدم کفایت آن برای رفع فقر، این سؤال مطرح می‌شود که آیا فتوای فقهای شیعه مبنی بر انحصار زکات در موارد نه‌گانه، با فلسفة اصلی وضع زکات یعنی رفع فقر سازگار است؟ در این تحقیق به منظور بررسی فرضیة «کفایت زکات با فرض انحصار آن در موارد نه‌گانه»، با استفاده از روش تحلیل آماری، به محاسبة ظرفیت بالقوة زکات، ‌زکات فطره، و خمس در اقتصاد ایران می‌پردازیم و پس از تبیین حداقل معیشت از نظر اسلام، منابع لازم را برای رفع فقر در جامعة ایران برآورد می‌کنیم. نتایج این بررسی نشان می‌دهد که در سال‌های اخیر، درآمدهای خمس و زکات آن‌قدر زیاد بوده که برای رفع فقر در جامعه کفایت می‌کرده است. این تحقیق به طور ضمنی نشان می‌دهد که فتوای فقهای شیعه مبنی بر انحصار زکات در موارد نه‌گانه، از نظر تجربی، منافاتی با فلسفة اصلی وضع زکات ندارد.

خلاصه ماشینی:

"جدول شمارة 9: برآورد درآمدهای دولت اسلامی در جهت تأمین حداقل معیشت خانوارهای ایرانی برای سال‌های 80 تا 87 ارقام به میلیارد ریال (بدون در نظر گرفتن اعشار) سال زکات غلات اربعه زکات انعام ثلاثه زکات نقدین زکات فطره خمس ارباح مکاسب خمس معادن جمع    0/ 174/       0/        0/        0/        0/        0/        0/        0/  234470/   مأخذ: محاسبات صورت‌گرفته حداقل‌های معیشتی از نظر اسلام یکی از اصول مهمی که در اسلام به شدت بر آن تأکید شده، تأمین حداقل‌های معیشتی خانوارها است. در مجموع، می‌توانیم نتایج حاصل از این مباحث را در جدول زیر خلاصه کنیم: جدول شمارة 12: برآورد درآمدهای دولت اسلامی در جهت تأمین حداقل معیشت خانوارهای ایرانی برای سال‌های 80 تا 87 ارقام به میلیارد ریال (بدون در نظر گرفتن اعشار) سال زکات غلات اربعه زکات انعام ثلاثه زکات نقدین زکات فطره خمس ارباح مکاسب خمس معادن جمع    0/ 131/       0/ 164/       0/ 193/       0/ 222/       0/ 246/       0/ 336/       0/ 410/       0/ 555/ 234470/   مأخذ: محاسبات صورت‌گرفته البته در این قسمت، می‌توانستیم سناریوهای متعددی را مطرح کنیم؛ به عنوان مثال، برای آنکه همة خانوارهای پنج دهک پایینی جامعه در یک سطح قرار نگیرند، می‌توانستیم سناریویی را مطرح کنیم که در آن، سطح زندگی خانواده‌های دهک یک و دو را به دهک سوم، و دهک سه و چهار را به دهک پنجم برسانیم."

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.