Skip to main content
فهرست مقالات

رابطۀ توحید و ولایت (با تأکید بر حدیث سلسل‍ةالذهب)

نویسنده:

علمی-پژوهشی (وزارت علوم)/ISC (30 صفحه - از 33 تا 62)

در حدیث معروف «سلسل‍ةالذهب» که امام رضا( آن را برای مردم نیشابور بیان فرمود، اگرچه توحید به مثابۀ پناهگاهی برای درامان‌ماندن انسان از عذاب الهی معرفی شده است، اما برای آن، شروطی وجود دارد. شرط لازم برای ورود به چنین جایگاهی، پذیرش ولایت است که بدون آن، این امکان برای انسان فراهم نمی‌شود تا در حصن توحید داخل شود.این نوشتار درصدد است با رویکرد عرفانی ـ کلامی، با نگاهی به رابطۀ توحید و ولایت و جایگاه ولایت به‌عنوان دژ و پناهگاهی مستحکم برای درامان‌ماندن از عذاب الهی، به درک عمیقی از این روایت نائل آید و بیان کند که چگونه اعتقاد به ولایت، شرط لازم برای وصول به مقام توحید است.

خلاصه ماشینی:

"به عبارت دیگر، اگرچه خدا «ولی» است و از لوازم ولایت، پرورش موجودات و افاضۀ رزق معنوی و مادی آنان است، اما از آن‌جاکه هر موجودی برحسب سعه و ضیق هویت وجودی خود، می‌تواند مظهر این اسم ‌شود، اولین مخلوق حق تعالی، حامل ولایت کلیۀ الهیه است. توجه به این نکته نیز ضروری است که ولایت کلیه در خداوند ذاتی است و در غیر او عرضی؛ یعنی «اول ما خلق الله» در عین آنکه از همۀ موجودات، پرورنده‌تر و قادرتر است، باز از خود چیزی ندارد و تنها آیینه است؛ آیینۀ تمام‌نمایی که ذات و صفات جمال و جلال حق‌تعالی را نشان می‌دهد، اما سؤال این است که در ناحیۀ صعود، آیا می‌توان به جایگاه توحید و قرب ذات اقدس حق‌تعالی، بدون این آیینه و آیت ‌بزرگ، نائل شد؟ ما بر این باوریم که نور و تشعشع خورشید ذات الهی به‌گونه‌ای‌ است که دیدۀ هر بیننده را کور می‌کند، لذا نمی‌توان بدون آیینه و حجاب، جمالش را مشاهده کرد (ر. ما بر این باوریم برای نجات از دام شیطان، اولا، فراگیری و عمل به تعالیم حیات‌بخش مربی آدمیان؛ ثانیا، توجه به رب و پرورانندۀ جسم و روح‌بودن خداوند، ضروری است؛ یعنی ربوبیت الهی دوگونه پناهگاه را برای انسان فراهم می‌کند: اول اینکه، تعالیم هدایتی و تربیتی اسلام پناهگاهی است که اگر کسی با این تعالیم تربیت شود و پرورش یابد، تسلیم شیطان نشده، در نبرد با او به پیروزی خواهد رسید."


برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.