Skip to main content
فهرست مقالات

نقد و معرفی کتاب: «اخلاق ناصری» خواجه نصیر و «تهذیب الاخلاق» مشکویه رازی

نویسنده:

کلید واژه های ماشینی : اخلاق ناصری، مشکویه، نثر اخلاق ناصری، تهذیب الأخلاق، اخلاق ناصری و تهذیب مشکویه، کتاب، اخلاق ناصری به متن مشکویه، متن مشکویه و اخلاق ناصری، سبب تألیف اخلاق ناصری، نفس

خلاصه ماشینی:

"خواجه در مقدمه‌اش،آنجا که از سبب تألیف‌ اخلاق ناصری،و چگونگی ذکر کتاب الطهارة مشکویه و ستایش آن‌ در نزد حاکم قهستان سخن گفته،ابیاتی به تازی،که پیش از این خود آن را سروده بود،در چهار بیت آورده است که عمق ارادت خواجه را به مشکویه و تأثیرپذیری ژرف او را از تصنیف ارجمندش تهذیب‌ الاخلاق نشان می‌دهد. خواجه در باب فرمان ناصر الدین دوباره تأمل کرد و چنین‌ اندیشید که:هرچند تهذیب الاخلاق مشکویه مشتمل بر شریفترین‌ ابواب حکمت عملی است،ولی از دو فن دیگر حکمت عملی یعنی‌ حکمت مدنی و حکمت منزلی خالی است،که به گفتهء خود او «تجدید مراسم این دو رکن نیز که به امتداد روزگار،اندراس یافته، مهم است. در زبان فارسی،علاوه بر اخلاق ناصری،دو کار دیگر نیز هست که به عنوان ترجمهء تهذیب‌ مشکویه شناخته می‌شود:نخست کیمیای سعادت زنجانی است. کالبد تألیفی تهذیب الأخلاق مشکویه در تقسیم‌بندی و فصل‌بندی کتاب تهذیب الأخلاق،باید دانست:متن این اثر،در نسخه‌های معتبر،به شش«مقاله»تقسیم‌ شده که تصحیح دکتر قسطنطین زریق نیز براساس همین تقسیم‌ بندی است. برای ارائهء محورهای بحث‌ در مقالات تهذیب،همان عناوین ریز را در اینجا درج می‌کند تا نمایه‌ای باشد از مطالبی که در این متن آمده است: گفتار نخست:مبادی علم اخلاق،نفس،خیر و سعادت، فضیلت و رذیلت. سامان کلی اثر را نیز باید بر آن افزود که در فن‌ تهذیب اخلاق بنابر یک«مقالت»است نه شش«مقاله»و آن یک نیز بر دو قسم مبادی و مقاصد تقسیم می‌شود که یکی بر هفت فصل و دیگری بر ده فصل بهر شده است و این شگفت نیست."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.