Skip to main content
فهرست مقالات

جغرافیای فرار مغزها و تأثیر آن بر جریان اطلاعات

نویسنده:

ISC (14 صفحه - از 26 تا 39)

کلیدواژه ها :

جریان اطلاعات ،تولید اطلاعات ،فرار مغزها ،مهاجرت دانشمندان ،مصرف اطلاعات

کلید واژه های ماشینی : اطلاعات ، جریان اطلاعات ، مهاجرت ، فرار مغزها ، فناوری ، فناوری ، تولید اطلاعات ، کاهش میزان فعالیت مراکز اطلاع‌رسانی ، کشورهای در حال توسعه ، کاهش تولید و مصرف اطلاعات

هدف مقالة حاضر بررسی تأثیر مهاجرت متخصصان یا فرار مغزها بر روند فعالیت‌های علمی، فناوری، اقتصادی و بر جریان اطلاعات است. در این مقاله به پدیدة فرار مغزها به عنوان فرار سرمایه‌های اطلاعات علمی و فنی کشور نگاه شده است. ابتدا مفهوم و تاریخچة این پدیده در سطح جهان و ایران بررسی، و سپس به دلایل فرار مغزها، راه‌های پیشگیری، سیاست جذب مغزها به جای فرار پرداخته شده است. مهمترین دلایل فرار مغزها مشکلات اقتصادی، نبود امکانات مناسب آموزشی و پژوهشی، فراهم نبودن زمینة رشد علمی، وجود بحران‌های متعدد مقطعی و نبود امنیت اقتصادی، اجتماعی و سیاسی ذکر شده است. فرار یا مهاجرت نخبگان به عنوان مغزهای اطلاعات علمی و فنی باعث کاهش فعالیت‌های علمی، فناوری و اقتصادی، کاهش تولید و مصرف اطلاعات، کاهش میزان فعالیت مراکز اطلاع‌رسانی و کتابخانه‌ها و کاهش میزان تقاضا برای استفاده از بانک‌های اطلاعاتی خارجی می‌شود.

خلاصه ماشینی:

"در این مقاله سعی می‌شود با بهره‌گیری از نظرات کارشناسانة صاحب‌نظران، راه‌های پیشگیری از فرار مغزها با رویکرد جامعه‌شناختی مطرح ‌شود که به شرح زیر است: - اصلاح نظام پرداخت‌ها براساس توانایی‌‍‌ها و تخصص‌های علمی متخصصان؛ - ایجاد مراکز تحقیق و توسعه با امکانات و تجهیزات پیشرفتة تحقیقاتی و تخصیص بودجه‌های کافی برای این امر؛ - ایجاد فرصت‌های شغلی مناسب و هماهنگ با تقاضاهای شغلی؛ - به کارگیری تخصص نخبگان در امور مدیریتی در سطح کلان و خرد در جامعه؛ - ایجاد ثبات در محیط‌های علمی و پژوهشی از نظر مدیریتی برای اجرای طرح‌های راهبردی؛ - حفظ ثبات و امنیت اقتصادی و سیاسی در سطح کشور؛ - حذف محدودیت‌های علمی و پژوهشی از حیطة کار آنان؛ - ایجاد تسهیلات و امکانات مناسب برای دستیابی به فناوری‌های اطلاعات و ارتباطات (مثل اینترنت) و آموزش چگونگی بهره‌گیری از آن‌ها و تأمین منابع اطلاعاتی برای مصرف و تولید اطلاعات جدید. وجود امکانات پیشرفتة آموزشی و پژوهشی در این کشورها، برخورداری از فناوری‌های نوین اطلاعات و ارتباطات و کلیة زیرساخت‌های لازم برای استفاده از آن‌ها وسرمایه‌گذاری بسیار زیاد در زمینة تولید دانش و انتقال آن، باعث شده که نبض جریان اطلاعات را در دست گیرند و آن را سمت و سو دهند، و برای انتقال اطلاعات به دیگر کشورهای در حال توسعه تصمیم بگیرند که چه نوع اطلاعاتی را و با چه شرایطی منتقل کنند؛ مسلما اطلاعاتی را که ارزش راهبردی داشته باشد، برای خود حفظ، و نوعی انحصارگرایی را در این زمینه (یعنی در اطلاعاتی که بخشی از آن توسط نخبگان کشورهای در حال توسعه تولید شده است) اعمال می‌کنند."


برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.