Skip to main content
فهرست مقالات

بررسی تصحیف و تحریفی از دیوان خاقانی

نویسنده:

علمی-پژوهشی/ISC (14 صفحه - از 107 تا 120)

کلیدواژه ها :

خاقانی ،دیوان ،تصحیف ،تحریف ،بیشه ،پیشه ،نیشه ،بزرقطونا ،بذرقطونا

divan ،Khaghani ،Tashif ،Tahrif ،Bishe ،Pishe ،Nishe ،Bazr Ghotuna

کلید واژه های ماشینی : دیوان خاقانی ، بیشه ، نیشه ، تحریفی از دیوان خاقانی ، تصحیف و تحریفی ، بزرقطونا ، ضبط‌های ، تصحیح ، پیشه ، ضبط‌ها تصحیف‌ها و تحریف‌هایی

نوآیینی و غرابت بسیاری از مضامین و تعابیر دیوان خاقانی سبب شده است تا ناسخان، ابیات را از اصل خود دور سازند و ضبط‌های نادرستی را وارد متن کنند. دسته‌ای از این ضبط‌ها تصحیف‌ها و تحریف‌هایی است که در دیوان خاقانی دیده می‌شود. تصحیف عبارت از تغییر دادن یک واژه با افزودن یا کاستن نقطه‌ها یا علائمی از آن است. رسم‌الخط پیشینیان و حروف متشابه‌الشکل در خط پارسی، این تصحیفات را هرچه بیشتر تشدید می‌کرد. تحریف نیز به عنوان تغییر حرفی یا حروفی از یک واژه به صورت‌های نزدیک و شبیه به آن از جهت نوشتاری و آوایی، قسم دیگری از ضبط‌های ناروای متون کهن است. شمار قابل توجهی از این ضبط‌های فاسد را مصححان دیوان تصحیح کرده و پژوهشگران نیز تعدادی بر این شمار افزوده‌اند؛ اما همچنان از داشتن متن پیراسته‌ای از دیوان خاقانی محرومیم. در این جستار برآنیم تا به تصحیح و تحلیل تصحیف و تحریفی از این دیوان بپردازیم.

Mostly due to difficulty and innovation of expressions of Khaghani’s Divan، compilers have made mistake and inserted incorrect verses into his Divan. Like many other Divans، a number of Tashifs (changing a word by adding or reducing its diacritics) and Tahrifs (substituting a letter or letters of a word with similar letters and thus producing different words) are seen in his Divan. The old method of writing as well as homograph letters in Persian alphabet increased the frequency of such Tashifs. Many of these incorrect verses have been corrected by Divan’s commentators and researchers also have contributed to such corrections، but still there is no authentic text of this Divan. This article aims to analyze and correct a Tashif and Tahrif in this Divan.


برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.