Skip to main content
فهرست مقالات

ارتباط عقل و اخلاق از دیدگاه هیوم

نویسنده:

ISC (20 صفحه - از 117 تا 136)

کلیدواژه ها :

عقل ،اخلاق ،انفعالات(احساسات و عواطف) ،عقل عمیل

کلید واژه های ماشینی : هیوم، عقل، احساسات، احساسات و عواطف، اخلاق از دیدگاه هیوم، سهم، ارتباط عقل و اخلاق، فضیلت، احکام اخلاقی، فضیلت و رذیلت

میزان تأثیر عقل در اخلاق در میان فلاسفه اخلاق، از جمله دیوید هیوم(1711-1776)، فیلسوف تأثیرگذار انگلیسی، محل اعتنای فراوان بوده است.هیوم دامنه نفوذ عقل را در اخلاق سخت محدود کرده و جز سهمی فرعی و اعدادی برای آن قائل نشده؛زیرا سهم اصلی را از آن احساسات و عواطف دانسته است؛اما تا آخر به این موضع وفادار نمانده و در مواردی آرای ناسازگار با آن برگزیده، و در واقع عملا نشان داده است که برای عقل باید سهمی بیش از این در نظر گرفت.این مقاله، بر آن است تا ارتباط عقل و اخلاق از دیدگاه هیوم را مورد نقد و بررسی قرار دهد.

خلاصه ماشینی:

"اگر مقصود ما از عقل عملی صرفا عبارت باشد از«توانایی آدمی برای آن نوع استدلال و استنتاج یا تعقلی که به نحوی از انحا به اعمال و افعال او مربوط می‌شود»،در آن صورت می‌توان گفت که هیوم به«عقل عملی»عقیده دارد؛زیرا اگرچه معتقد است که عقل بتنهایی،بر افعال و رفتار ما تأثیری مستقیم ندارد،به این مطلب معترف است که عقل می‌تواند،به نحوی غیر مستقیم،از طریق نشان دادن واقعیت‌هایی که سبب می‌شود امیال و انفعالات برانگیزاننده در ما پدید آید،بر افعال و اعمال ما تأثیر بگذارد؛اما بیش از این سهمی برای عقل در اخلاق قایل نیست؛به تعبیر دیگر،هیوم در مورد عقل عملی به ابزارنگاری{P1P}اعتقاد ورزیده است؛بنابراین،هیوم این کارکرد عقل را پذیرفته است؛اما آن را«عقل عملی»نمی‌خواند،بلکه همان عقل استدلالگری می‌داند که در زمینه‌ای خاص به ما اطلاعاتی می‌دهد و خادم عواطف و احساسات است."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.