Skip to main content
فهرست مقالات

کان ملاحت

نویسنده:

(16 صفحه - از 197 تا 212)

خلاصه ماشینی:

"و یا به«ه»بدل میشود:نشناهه-نشناسی -«ش»غالبا بصورت«س»نوشته شده و گاهی به«ژ»تبدیل شده:دژ-توش؟ «ص»به«س»تبدیل شد:سرحی‌صراحی -«ف»به«و»بدلی میشود:گود-گفت، اوزو-افزود -«گ»همه جا بصورت«ک»نشوته شده و گاهی به«غ»بدل میشود:مغر-مگر، اغر-اگر و یا به«ب»بدل میشود:بذست-گذشت-بدهت-گداخت -«م»به«ب»بدل میشود:تبع-«طمع»و یا به«و»بدل میشود، نواز-نماز، نونه-نمایاند -«ه»به«ز»بدل میشود:دز-ده و یا به«س»بدل میشود:رس-راه و یا به«ی»بدل میشود؛کوتی-کوتاه، آغی-آگاه 5-در کلمات حذف و قلب محل حرفو متداول است و بطور کلی میتوان بصورت زیر خلاصه کرد: 1)-متحرک ما قبل آخر حذف میشود:انه-اندر، هرز-هرگز و یا ساکن میشود:کاند-کند، برد-برد 2)-حرف آخر کلمات در صورتیکه با کلمه دیگر اشتباه نشود حذف میشود:رو-روز، دا-داد، بال-بالا، کیا-کیان 3)-«ر»ساکن ما قبل آخر حذف میشود:که-کرد، به-برد 4)-«ن» ؟n و ؟n در آخر کلمه هر گاه به ضمیر متصل شود میآفتد:جهامن-جهان‌مان- جام-جانم، یقیم-یقینم، مسکیم-مسکینم 5)-حرف اول اگر موجب اشتباه بکلمه‌ای نباشد میافتد:شسته-نشستن، شمان- پشیمان 6)-«ی»مفتوح ما قبل آخر بعد از الف حذف میشود:آت-آید، بات-باید، شات -شاید 7)-«ت»و«ه»مسبوق به a یا؟حذف میشود:اوات-افتاد، ناد-نهاد، اوت-افتد، دت-دهد 8)-«ن»و«ر»مفتوح ما قبل آخر در صورتیکه مسبوق به؟باشد حذف میشود:-بیت، -بیند، گیت، -گیرد و«ر»ما قبل مفتوح که بعد از آن«ی»باشد حذف میوشد:خیت-خرید، پیت -پرید 9)-«خ»ساکن بعد از؟و؟حذف میشود:آهته-آهیختن، سوته-سوختن، مته -آمیختن 10-فلب محل حروف معمول است:تخل-تلخ، تهنا-تنها، زهنار-زنهار 6-نون وقایه-در کلمات مختوم به«a و u و i»هنگام اتصال به«ی»خطاب یا وحدت «ن»وقایه میان آندو فاصله میشود:آیتهانی-آیتهائی، خه‌اونی-خوداوئی 7-نکته‌ای که در اینجا قابل ذکر است اینکه در اشعار شاه داعی لهجه محلی با زبان دری بهم آمیخته و غالبا دیده میشود که فعل را در موردی بلهجه محلی آورده و در مورد دیگر بزبان دری، مثلا در جائی«گفت»و در موردی«گود»و همچنین گاهی یکفعل با یک کلمه بدو صورت آمده- مثلا«خاک»در جائی بصورت«خا»و در موردی بشکل«ها»دیده میشود و یا سوم شخص مفرد مضارع «نهادن»در جائی‌ nahet یا nah؟t و در موردی‌ n؟t و net آمده-همچنین امر این فعل گاهی‌ ne و گاهی‌ n؟ ذکر شده 8-ضمائر: 1)-ضمائر شخصی متصل مانند فارسی عبارتند از:م، ت، ش، مان(- mon )، تان(- ton )و شان(- ؟on )که علاوه بر حالت مفعولی و اضافی در حالت فاعلی نیز استعمال میشوند: بنموش(-بنمود)، دهیمن-دهیم-مردم شنه هم میگفت-مردم بهم میگفتند-ام‌دی.."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.