Skip to main content
فهرست مقالات

اندیشه قیام شیخ محمد خیابانی

نویسنده:

ISC (17 صفحه - از 56 تا 72)

کلید واژه های ماشینی : قیام، خیابانی، نطق، مشروطه، آزادیخواهان، ثور، انقلاب مشروطه، تبریز، ایران، استبداد

خلاصه ماشینی:

"یک ملت-که سالهای سال در تحت فشار ظلم و استبداد زندگی کرده است- (به تصویر صفحه مراجعه شود) مخبر السلطنه(سرکوبگر قیام خیابانی) نمی‌تواند در یک روز خود را از اثرات شوم زندگی سابق نجات دهد. ارباب مکنت و ثروت و حضرت اشرفها، یک چنان دیپلماسی به خرج دادند و عملیات را طوری اداره کردند که فتوحات‌ ملت خنثی و بی‌ثمر ماند،باز یک حرکت قهرمانی به طرف استبداد به ظهور آمد!»40 از درون چنین جمع‌بندی تاریخی است که خیابانی در روزهای اولیهء قیام،طی نطق یکشنبه 29 حمل/فروردین 1299،صف‌بندیهای طبقاتی را به‌ رسمیت می‌شناسد و حتی عقاید را،تا حدود زیادی ناشی از منافع اقتصادی‌ می‌داند:«عقیده تا یک درجهء معتنابه،تحت تاءثیر منافع صنفی و شخصی واقع‌ می‌شود و آنان که با وجود انتساب مادی و طبیعی خودشان به یک صنف ممتاز مثلا اشراف،ادعای پیروی از یک عقیده راجع به یک صنف مخالف مثلا عوام‌ می‌نمایند. »63 از این منظر است که خیابانی،در نطق سه‌شنبه 31 حمل 1299،گفته بود که‌ ملت،برای تحقق آمال خویش،باید در تشکیلات متجلی شود:«در سایهء انقیاد و اتباع به یک تشکیلات منظم و مستحکمی است که افواج قشونی،می‌توانند از عهدهء کارهای بزرگ برآیند و دشمنان خود را سرنگون سازند. در این اواخر،مدپرستی و اسراف در خرج تزئینات،میان خانمها شدت یافته و این‌ امر،یک نوع رقایت محصول آورده که منجر به ورشکستگی خواهد بود ما، نمی‌توانیم دراینامر مهم اقتصادی و کشور لاقید بمانیم اصلاحات قیام در عالم نسوان نیز،باید نفوذ پیدا کند(دست زدنهای بی‌پایان) یک طبقه از مردم هست که نسبت به امور ملی و اجتماعی مملکت،لا قید و بی‌اعتنا می‌باشد؛لاابالی خوداندیش و مغرور هستند و این صفات،اسباب‌ نکبت و فلاکت آنها را فراهم خواهد آورد."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.