Skip to main content
قائمة المقالات

بررسی و نقد راویان اندلسی در منابع روایی امامیه

مؤلف:

العلمية - البحثية (وزارت علوم)/ISC (8 صفحة - من 111 إلی 118)

الکلمات المفتاحية :

اندلس ،راویان اندلسی ،منابع امامیه ،معاویه بن صالح ،محمدبن وضاح

الكلمات المفتاحية عبر المكننة : اندلس ، امام ، منابع روایی امامیه ، نقد راویان اندلسی در منابع ، روایات ، روایی ، منطقه اندلس ، حدیث ، محمدبن‌وضاح ، منطقه اندلس شیعیان حضور

باوجود جریان ضدشیعی اموی، در منطقه اندلس شیعیان حضور نسـبی، بـه ویـژه در بـین بربرهـای سـاکن ایـن منطقـه داشته اند. در منابع تاریخی نام برخی از محدثان، به عنوان فردی شـیعی ذکـر شـده اسـت ؛ ازجملـه آنهـا مـیتـوان بـه حنش بن صنعانی و محمدبن حیون اشاره کرد. در بین منابع روایی امامیه نیز، معاویه بن صالح و محمدبن وضـاح بـه عنـوان راویانی اندلسی ذکر شدهاند؛ اما، روایتی از آنها در کتب روایی امامیه نیامده اسـت . بررسـی منـابع موجـود تـاریخی و روایی حاکی از آن است که باوجود ذکر نام برخی از راویـان شـیعی در منطقـه انـدلس ، مسـتند تـاریخی و روایـی بـر شیعه بودن این افراد وجود ندارد. مقاله حاضر با بررسی شواهد تاریخی و روایی، درصدد نقد گـزارشهـایی اسـت کـه حاکی از حضور راویان اندلسی در بین امامیه است . بررسی این مسئله ، علاوه بر تبیین امکان یا عدم امکان حضور امامیه در اندلس ، وضعیت رجالی افراد مذکور را نیز مشخص میسازد.

خلاصه ماشینی:

"سوال اصلی این است که آیا راویان و افرادی که به‌عنوان اندلسی در منابع شیعی معرفی شده‌اند، اندلسی‌اند؟ و آیا می‌توان مؤیدات تاریخی بر حضور این افراد در محافل حدیثی امامیه یافت؟ مقاله حاضر ضمن بررسی منابع تاریخی، درصدد بررسی و نقد گزارش‌های موجود در منابع روایی است تا ضمن روشن‌ساختن جغرافیای اندیشه‌های شیعی در منطقه اندلس، وضعیت رجالی برخی از افراد را روشن سازد. علاوه‌براین، برخلاف تصریح منابع تاریخی در همراهی حنش‌بن‌صنعانی با حضرت علی (ع)، وی در منطقه اندلس به‌عنوان فردی شیعی یا متمایل به شیعه شناخته شده نیست؛ ازاین‌رو، نمی‌توان وی را در زمره افرادی معرفی کرد که اندیشه‌های شیعی را در این منطقه رواج داده‌اند. در کنار نبود علاقه به حدیث، در اندلس دوره معاویه‌بن‌صالح، هیچ گزارشی نیز از علاقه قضات اندلسی به حدیث در این دوره ثبت نشده است؛ ازاین‌رو، می‌توان نتیجه گرفت که حضور معاویه‌بن‌صالح در اندلس، هیچ پیامد عملی در رواج حدیث نداشته است (۹۳ تا ۶۸ :۱۹۸۹ Fierro,) و صرفا وی فردی است که تمامی شهرتش در حدیث، به شرق جهان اسلام برمی‌گردد. نکته جالب توجه این است که در بین منابع امامی، به‌رغم تصریح شیخ‌طوسی در کتاب رجال خود مبنی بر نقل معاویه‌بن‌صالح از امام صادق (ع)، هیچ روایتی از وی در منابع روایی نقل نشده است و وی، به‌عنوان فردی مهمل در بین منابع امامیه شناخته شده است. با وجود همراهی حنش‌بن‌صنعانی با حضرت علی (ع) و تصریح منابع اهل‌سنت بر نقل روایات آن حضرت توسط حنش‌بن‌صنعانی، وی در منطقه اندلس، به‌عنوان فردی شیعی یا متمایل به تشیع شناخته شده نیست."


لمشاهدة محتوی المقال یلزم الدخول إلی الدخول الموقع.