حرکت جوهری سلوکی نفس ناطقه انسانی مقالة

آیین حکمت تابستان 1399 - شماره 44 التصنيف: ب/ISC (‎24 صفحة - من 63 إلی 86 )

الکلمات المفتاحية: امکان استعدادی اشتداد وجودی حرکت جوهری استکمالی حرکت جوهری طولی حرکت جوهری برداری مدبر عقلی مدبر ملکوتی الحرکة الجوهریة الاستکمالیة الحرکة الجوهریة الطولیة الحرکة الجوهریة الاتجاهیة الامکان الاستعدادی الاشتداد الوجودی المدبر العقلی المدبر الملکوتی Longitudinal Substantial Motion Vector Substantial Motion Perfection Seeking Substantial Motion Possibility of Talent Existential Intensity Rational Manager Heavenly Manager

fa ar en

خلاصة:

سلوک حرکت نفس ناطقه به سوی خداست و هر عمل سلوکی پاره‌ای از حرکت آن نفس به سوی غایت هستی است. این یک حرکت استکمالی است که از حرکت جوهری نفس ناطقه بر‌می‌خیزد. نفس در صورت‌های اخلاقی و سلوکی به مثابۀ کمالات جوهری حرکت می‌کند؛ ولی این حرکت نه حرکت جوهری عرضی، بلکه حرکت طولی و حرکت برداری است. حرکت جوهری طولی با انتقال موضوع در فعلیت‌ها، در سلسلۀ طولی جهان هستی واقع می‌شود. حرکت جوهری برداری که از نوآوری‌های استاد علی عابدی شاهرودی است با مؤلفه‌های خاصی در پی ترکیب حرکت جوهری عرضی و طولی و به گونۀ شتابدار به وجود می‌آید. حرکت جوهری استکمالی به امکان استعدادی و استکمال وجودی و قوای قلبی وابسته است تا زمینۀ حرکت فراهم گردد و با استکمال، تکامل وجودی و اشتداد وجودی رخ دهد و با فعلیت قوای قلبی همانند لطائف سبعه سلوک به سوی غایت هستی صورت گیرد. منشأ این حرکت استکمالی چیست؟ در پاسخ، با بهره‌گیری از بیان استاد علی عابدی شاهرودی، بحث عامل و مدبر این حرکت جوهری را طرح کرده‌ایم. این مدبر بر دو قسم است: یکی مدبر درونی که ارادۀ عقلی است و دیگری مدبر بیرونی که ارادۀ ملکوتی و الهی است. البته تدبیر مدبر ملکوتی و الهی نیز به سه دسته تقسیم می‌شود: تدبیر آغازین و پسین؛ تدبیر اصلی و طریقی و تدبیر عام و خاص. در ادامه به اثبات حرکت جوهری استکمالی پرداخته‌ایم که بر برهان حرکت در کمالات اخلاقی و سلوکی تکیه دارد.

خلاصة:

السلوک هو حرکه النفس الناطقه الی الله تعالی، و کل عمل سلوکی قطعه من تلک الحرکه الی غایه الوجود. وهذه حرکه استکمالیه تنبعث من الحرکه الجوهریه للنفس الناطقه، فالنفس تتحرک فی صور اخلاقیه وسلوکیه و هی الکمالات الجوهریه، وهذه الحرکه لیست حرکه جوهریه عرضیه، بل حرکه طولیه و اتجاهیه الحرکه الجوهریه الطولیه تقع عبر انتقال الموضوع فی فعلیات مختلفه فی سلسله العالم الطولیه. و مفهوم الحرکه الجوهریه الاتجاهیه من ابداعات الاستاذ علی عابدی الشاهرودی و هی تتکون من ترکیب الحرکه الجوهریه العرضی والطولیه اضافه الی التسارع. الحرکه الجوهریه الاستکمالیه تتوقف علی الامکان الاستعدادی و الاستکمال الوجودی والقوی القلبیه، حت تتمهد الارضیه لها و یتم الاشتداد والتکامل الوجودیین و یتم السلوک نحو غایه الوجود بفعلیه القوی القلبیه. وحول منشا هذه الحرکه الاستکمالیه، یمکن الاشاره الی العامل و المدبر لهذه الحرکه، بنايا علی اقوال الاستاذ عابدی الشاهرودی. وهذا المدبر علی قسیمن، المدبر الداخلی و هو الاراده العقلیه و المدبر الخارجی و هو الاراده الملکوتیه الالهیه. و تدبیر الملکوتیه ایضا ینقسم الی ثلاثه اقسام: التدبیر الاولی و النهایی، والتدبیر الاصلی و الطریقی، والتدبیر العام والخاص. وبعد کل هذا قمنا باثبات الحرکه الجوهریه الاستکمالیه، والتی تستند علی برهان الحرکه فی الکمالات الاخلاقیه والسلوکیه.

ملخص الجهاز:

حرکت جوهري استکمالي ، حرکت جوهري طـولي ، حرکـت جوهري برداري ، امکان استعدادي ، اشتداد وجودي ، مدبر عقلي ، مدبر ملکوتي مقدمه سلوک حرکت نفس نطقي و حقيقت قلبي به سوي خداست و هر عمـل سـلوکي پاره اي از حرکت آن نفس به سوي آن غايت هستي است و اين تطـور وجـودي، استکمال طولي را براي آن نفس در پي دارد. ب ) حرکت جوهري طولي با فعليت امکان استعدادي موجود در مـتن جـوهر صورت ميگيرد، براي همۀ جواهر جسماني و نفساني يعني اجسام طبيعي آلـي و نفوس برزخي تجردي رخ ميدهد و با انتقال موضوع در فعليت ها و تحصل ها در سلسلۀ طولي جهان هستي واقع ميشود (حسن زاده آملـي، ١٣٨٤: ٦٥)؛ بـه تعبيـري اين انتقال طولي به نحو «لبس بعد از لبس » يعني صورت روي صورت و فعليـت روي فعليت رخ ميدهد و در راستاي فعليت هاي متوالي در هر آن تحليلي زماني، فعليتي نو مييابد (حکيم سبزواري، ١٣٦٢: ٤٨٤). اکنون پرسش اين اسـت کـه عامـل حرکـت نفـس نطقي در صراط سلوک چيست ؟ پيش از پاسخ بايد توجه داشت که حوزة فعاليـت عامـل حرکـت در حقيقـت قلبي دو منطقه ميباشد: اول آنکه زمينۀ تبديل قوه اي از قواي آن حقيقت به امکان استعدادي سلوکي فراهم گردد تا آن امکان ايجاد گردد و استعداد حرکت به سوي استکمال در آن حقيقت به وجود آيد؛ دوم آنکه آن قوه به فعليت و آن امکـان بـه ضرورت مبدل شود و اين دو با تدبير دو مدبر دروني و بيروني انجـام مـيگيـرد: مدبر دروني بر اساس قانون اختيار و مسئوليت ، اراده است که در خـود حقيقـت قلبي است و براي زمينه سازيهـا در آن حقيقـت تـلاش مـيکنـد.

استلام ملف الإرجاع :
(پژوهیار, , , )

رابط قصير:

دخول / الاشتراک

تحتاج الدخول لعرض محتوى المقالة. إذا لم تكن عضوًا ، فتابع من الجزء الاشتراک.

دخول