چکیده:
بررسی رفتار مصرف انرژی در بخشهای مختلف اقتصاد، گامی اساسی و مهم برای برنامهریزی و مدیریت مصرف انرژی است. با توجه به این که ایران دارای منابع غنی و گسترده انرژی، مخازن بزرگ نفتی و گاز طبیعی، معادن عظیم زیرزمینی و پتانسیل بالقوه انرژی است، تعیین عوامل موثر بر مصرف انرژی میتواند در تبیین سیاستهای بخش انرژی، کمک مؤثری کند. به همین منظور این مطالعه به بررسی آثار سرمایه انسانی و بهرهوری نیروی کار بر مصرف انرژی در بخشهای کشاورزی، صنعت و خدمات ایران با بهرهگیری از روش دادههای تابلویی در بازه زمانی ۱۳۷۵ تا ۱۳۹۵ پرداخته است. نتایج بررسیها نشان داد که سرمایه انسانی، بهرهوری نیروی کار، اثر تقاطعی سرمایه انسانی در بهرهوری نیروی کار و مجذور ارزشافزوده بخشهای اقتصادی دارای تاثیر منفی و ارزشافزوده تاثیر مثبت بر مصرف انرژی در بازه زمانی مورد بررسی داشتهاند. به طوری که بر اساس نتایج تخمین مدل، آثار متقابل متغیرهای سرمایه انسانی و بهرهوری نیروی کار در بخشهای اقتصادی تأثیر منفی و معنیدار در سطح بحرانی یک درصد بر مصرف انرژی داشته است که این ضریب تلویحاً این واقعیت را بیان میدارد که با افزایش سرمایه انسانی و لذا بهبود بهرهوری نیروی کار، مسیر صرفهجویی در مصرف انرژی هموار میگردد. همچنین ضرایب برآورد شده برای متغیرهای ارزشافزوده و مجذور ارزش افزوده فعالیتهای اقتصادی، بیانکننده یک رابطه به شکل U معکوس میان ارزشافزوده بخشهای اقتصاد و مصرف انرژی میباشد.
خلاصه ماشینی:
به همین منظور این مطالعه به بررسی آثار سرمایه انسانی و بهره وری نیروی کار بر مصرف انرژی در بخش های کشاورزی، صنعت و خدمات ایران با بهره گیری از روش داده های تابلویی در بازه زمانی 1375 تا 1395 پرداخته است.
به طوری که بر اساس نتایج تخمین مدل، آثار متقابل متغیرهای سرمایه انسانی و بهره وری نیروی کار در بخش های اقتصادی تاثیر منفی و معنی دار در سطح بحرانی یک درصد بر مصرف انرژی داشته است که این ضریب تلویحا این واقعیت را بیان میدارد که با افزایش سرمایه انسانی و لذا بهبود بهره وری نیروی کار، مسیر صرفه جویی در مصرف انرژی هموار میگردد.
در این زمینه سوالی که مطرح می شود این است که با توجه به نظریات جدید و لحاظ نقش اساسی سرمایه انسانی در رشد و توسعه اقتصادی و بهبود عملکرد سازمان ها، سرمایه انسانی و بهره وری نیروی کار چه تاثیری بر مصرف انرژی می گذارد؟ در ایران ساختار فعالیت های اقتصادی در هر سه بخش کشاورزی، صنعت و خدمات بر مبانی فراوانی انرژی و ارزان بودن آن طراحی شده است.
ضریب برآورد شده برای متغیر HC*LP هم منفی است، به عبارت دیگر رابطه تعاملی یا اثر متقابل بین سرمایه انسانی و بهره وری نیروی کار تاثیر منفی بر مصرف انرژی در بخش های مورد مطالعه داشته است.
با توجه به اهمیت این موضوع، هدف مطالعه حاضر بررسی اثر سرمایه انسانی و بهره وری نیروی کار بر مصرف انرژی در بخش های مختلف اقتصاد ایران است.
(
, 
, 
)
