Abstract:
در طول تاریخ شکوفایی شهری همواره یکی مهم ترین تلاش های بشر برای توسعه انسانی و اجتماعی بوده و به عنوان معیاری برای سنجش میزان رضایت از زندگی مطرح شده است. مفهوم شکوفایی با توصیف موفقیت، سلامت، پیشرفت و خوب زیستن همراه بوده و به عنوان نوعی ساختوساز اجتماعی شناخته میشود که به فعالیتهای انسانی کالبد میبخشد. با توجه به اهمیت شکوفایی شهری به عنوان یکی از مهمترین معیارهای رضایت از زندگی، در این تحقیق سعی بر آن شد تا عوامل موثر بر شکوفایی شهری در نورآباد ممسنی مورد بررسی قرار گیرد. بدین منظور در ابتدا با مطالعه مبانی نظری و تئوریک پژوهش عوامل تأثیرگذار بر توسعه و شکوفایی شهری نورآباد مورد بررسی قرار گرفته و با استفاده از تکنیک دلفی تعداد 13 شاخص موثر در شکوفایی شهری نورآباد ممسنی شناسایی شدند. در ادامه به منظور بررسی روابط بین هر یک از ابعاد و مولفه های پژوهش و میزان بررسی تاثیر گذاری و تاثیرپذیری هر یک از متغیرهای پژوهش از تحلیل میک مک استفاده شد. نتایج حاصل از این پژوهش نشان داد تأثیرگذارترین عوامل در شکوفایی شهری محدوده موردمطالعه، عوامل سطح 1 و 2 شامل زیرساختهای فرهنگی اجتماعی، کیفیت زندگی، آموزش اجتماعی، زیرساختهای حملونقل و سلامت و ... میباشند. همچنین نتایج حاصل از تحلیل میک مک بر روی هر یک از شاخصهای موردمطالعه نشان داد این شاخصها شامل چهار سطح میباشند. مؤلفههای موجود در سطح 1 شامل زیرساختهای حملونقل، برابری اجتماعی، کیفیت زندگی، آموزش اجتماعی، سلامت، توازن جنسیتی، فرم شهری و زیرساختهای مسکن ازجمله متغیرهای دووجهی بشمار میروند که متغیرهایی با تأثیرگذاری و تأثیرپذیری بالا می باشند. توجه ویژه به این متغیرها در زمینه برنامه ریزی شهری میتواند باعث شکوفایی و رشد شهر نورآباد ممسنی شده و افزایش میزان رضایت از زندگی ر به همراه داشته باشد.
Machine summary:
مدل سازی ساختاری تفسیری عوامل مؤثر بر شکوفایی شهری (موردمطالعه : نورآباد ممسنی) عامر نیک پور١، الهه مرادی ٢، منصوره یاراحمدی ٣ چکیده در طول تاریخ شکوفایی شهری همواره یکی مهم ترین تلاش های بشر برای توسعه انسانی و اجتماعی بوده و به عنوان معیاری برای سنجش میزان رضایت از زندگی مطرح شده است .
در این پژوهش در ابتدا با مطالعه اسناد فرادست و پیشینه پژوهش عوامل دخیل در توسعه و مورد شناسایی قرار گرفتند و با استفاده از تکنیک دلفی ٧٨ شاخص در ٥ حوزه بهره وری، زیر ساخت ، کیفیت زندگی، برابری و مشارکت اجتماعی و پایداری زیست محیطی مورد شناسایی به عنوان شاخص های موثر بر شکوفایی شهری استخراج شد.
بر اساس نتایج حاصل از این پژوهش از میان ٧٨ عامل یاد شده پس از بررسی میزان و چگونگی تأثیرگذاری این عوامل بر یکدیگر و بر وضعیت آینده کلانشهر تبریز با روش های مستقیم و غیرمستقیم ، ١٥ عامل کلیدی (نرخ بیکاری، مرگومیر مادران ، میزان سواد، امید به زندگی، مسکن بادوام ، ظرفیت حمل ونقل عمومی، اشتغال زنان ، مرگومیر کودکان زیر پنج سال ، ضریب جینی، نرخ فقر، مراکز فرهنگی، آلودگی هوا، خانوارهای حاشیه نشین ، بیکاری جوانان و مدارس دولتی) که بیشترین نقش را در در وضعیت آینده توسعه و شکوفایی کلانشهر تبریز دارند، انتخاب شدند(احدنژاد، ١٣٩٧).
نتایج حاصل از این پژوهش نشان داد شاخص های پایداری زیست محیطی، توسعه زیرساخت ها، برابری و شمول اجتماعی، کیفیت زندگی، بهره وری و مدیریت شهری و قانون گذاری به ترتیب دارای بیشترین وزن و اهمیت می باشند(٢٠١٧ ,Arbab).