Skip to main content
فهرست مقالات

فهم تجربه دینی

نویسنده:

مترجم:

کلید واژه های ماشینی : فهم ، تجربه ، تجربة دینی ، فهم تجربة دینی ، فهم تجربه دینی ، خدا ، عارف ، تمایز ، زمینة بحث از تجربة دینی ، فهم این‌که تجربة دینی

مقالة‌ نینان‌ اسمارت‌ در باب‌ «فهم‌ تجربة‌ دینی‌» به‌ سبب‌ طرح‌ برخی‌ از مباحث‌ روش‌شناختی‌ و معرفت‌شناختی‌ که‌ برای‌ هر پژوهشی‌ در حوزة‌ عرفان‌ ضروری‌ است‌، اهمیت‌ بسزا دارد. امتیاز نوشتة‌ اسمارت‌ در این‌ است‌ که‌ بر پیچیدگی‌ مباحث‌ مربوطه‌ تأکید می‌ورزد و موضع‌ روش‌ شناختی‌ متعادل‌ و ظریفی‌ را در برابر دیدگاههای‌ «همه‌ یا هیچ‌» اکثر محققان‌ خام‌اندیش‌ پیشین متون‌ عرفانی‌ برمی‌گزیند، دیدگاههایی‌ مبنی‌ بر اینکه‌ یا شخص‌ عارف‌ است‌ و مباحث‌ را کاملا واضح‌ می‌بیند یا عارف‌ نیست‌ و از این‌ رو ساکت‌ می‌ماند، چرا که‌ ملاحظاتش‌ خارج‌ از موضوع‌ است‌. حوزه‌ای‌ که‌ مقالة‌ اسمارت‌ به‌ طور خاص‌ به‌ آن‌ می‌پردازد معنای‌ واژة‌ «تجربه‌» است‌ آنگونه‌ که‌ در زمینة‌ بحث‌ از تجربة‌ دینی‌ استعمال‌ می‌شود، موضوعی‌ که‌ یقینا وضوح‌ قابل‌ ملاحظه‌، تحقیق‌ پدیدارشناختی‌ بیشتر و دقت‌ مضاعف‌ می‌طلبد.

خلاصه ماشینی:

"زیرا هرچند صور مختلفی‌ از مشاهده‌ وجود دارد که‌ ظاهرا ارتباطی‌ با عبادت‌ خداوند ندارد ــ برای‌ مثال‌، آن‌ صورتی‌ که‌ در آیین‌ ترودایی‌ بودا یافت‌ می‌شود ــ ممکن‌ است‌ جستجوی‌ یوگایی‌، بدین‌ نحو تفسیر شود، درست‌ همانطور که‌ ما نیز می‌توانیم‌ ظرف‌ شستن‌ را به‌ عنوان‌ شکلی‌ از خدمت‌ به‌ خدا بنگریم‌. یکی‌ از معیارهای‌ کفایت‌ در اینجا این‌ است‌: آیا ما به‌ اندازة‌ کافی‌ فهمی‌ از اینکه‌ آن‌ تجارب‌ چگونه‌ هستند داریم‌ تا به‌طور معقولی‌ ما را متقاعد کند که‌ تجربه‌های‌ الف‌، ب‌، ج‌ و مانند آن‌ از بافتهای‌ مختلف‌، نسبتا مشابه‌اند؟ زیرا اگر اینگونه‌ باشند، نتایجی‌ دربارة‌ تکوین‌ و اعتبار تجربة‌ دینی‌ به‌ دست‌ می‌آید. شاید بیان مادیا میکا از خلا (و بنابراین‌ نیروانا) این‌ باشد که‌ هیچ‌ چیز دربارة‌ آن‌ نمی‌توان‌ گفت‌، اما چسبیدن‌ به‌ نتیجة‌ این‌ «بیان‌» یعنی‌ اینکه‌ مادیا میکا موضعی‌ ندارد بلکه‌ تنها تمام‌ نظریات‌ را به‌ طور جدلی‌ فرو می‌کوبد، و بنابراین‌ تمام‌ بدیلهای‌ آشکار سکوت‌ طلایی‌ را حذف‌ می‌کند، مشکلاتی‌ جدی‌ داشته‌ است‌. بدینسان‌ این‌ موضعی‌ بی‌محتواست‌ و نمی‌توان‌ انتظار داشت‌ که‌ سنتی‌ را که‌ قبلا روشن‌ می‌ساخت‌، توضیح‌ دهد و اگر هم‌ بتواند، هیچ‌ سنت‌ دیگری‌ را نمی‌تواند رد کند و همة‌ ادیان‌ به‌ یک‌ اندازه‌ معتبر خواهند شد، از جملة‌ آن‌ ادیانی‌ که‌ مواضعشان‌ برای‌ مثال‌ در مادیامیکا به‌ طور جدلی‌، مورد انتقاد است‌. از آنجا که‌ نظریات‌ بنا به‌ فرض‌ علمی‌، برای‌ مثال‌ نظریات‌ برون‌فکنانه‌ای‌ مانند نظریات‌ فروید و مارکس‌، محتمل‌ است‌ در معرض‌ تعارض‌ با الهیاتها باشند و از آنجا که‌ ارزیابی‌ الهیاتها تا اندازه‌ای‌ امری‌ ایمانی‌ است‌؛ بنابراین‌، ممکن‌ است‌ این‌ اعتقاد وجود داشته‌ باشد که‌ در رویه‌ای‌، فهم‌ تجربة‌ دینی‌ مبتنی‌ بر تعهد باشد."


برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.