Skip to main content
فهرست مقالات

دکارت و خودبنیادی انسان

نویسنده:

ISC (5 صفحه - از 89 تا 93)

کلید واژه های ماشینی : دکارت، انسان، سوژه، فلسفه، دکارت و خودبنیادی انسان، فلسفه دکارت، عقل، ابژه، ذهن، شهود

خلاصه ماشینی:

"(2) با آن‌که دکارت نیز دو واژه «سوژه» و «ابژه» را به معنای قرون وسطایی‌اش به کار می‌برد و به قلمرو ذهنی تصورات و تمثلات اشیا «objective reality» می‌گوید، از این دو واژه تفسیری کرده و حد و مرزی برای آن دو قایل گردیده است که باعث بروز معنایی جدید برای آن‌ها می‌شود. (8) البته هرچند در دوره‌های مذکور و حتی کم و بیش در بعضی مکاتب دیگر، انسان در کانون توجه قرار گرفته و معیاری برای همه چیز است، اما با وجود این، صرفا در دوره جدید بود که فلسفه جدید به وجود آمد و روش تحققی تازه‌ای بنا شد که مطابق آن، انسان و ذهن او معیار تعیین حد یقینی اشیا قرار می‌گیرد و خود را بر اشیا تحمیل کرده، به آن‌ها، تعین می‌بخشد. 2. شرح و تفسیر مفهوم خودبنیادی در فلسفه دکارت تفوق «من انسانی» بر اصل «می‌اندیشم، پس هستم» دکارت، که به قضیه «کوجیتو» یا «کوگیتو» معروف است، بنیاد نهاده شده که با آن انسان مقام تازه‌ای در هستی یافته و دیگر همچون انسان در قرون وسطی منقاد یک اعتقاد دینی نمی‌شود، بلکه خود را به نحوی مطلق و بی‌چون و چرا به صورت موجودی می‌شناسد که وجودش یقینی‌تر از همه چیز است. او «objective reality» را به معنای واقعیت در حالتی که در ذهن حضور دارد و «formal reality» را به معنای واقعیت در حالتی که ادراکات ما بدان تعلق دارند، به کار می‌برد و این کاربرد تفاوتی با مفهوم قرون وسطایی «سوژه» و «ابژه» ندارد، اما آنچه دکارت را در مقام یک مؤسس و فلسفه او را در صدر مکاتب دوره جدید قرار می‌دهد، تغییری است که او از این واژه‌ها می‌کند."

  • دانلود HTML
  • دانلود PDF

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.