Skip to main content
فهرست مقالات

اهمیت و کاربرد ردیف در سبک خراسانی

نویسنده:

ISC (8 صفحه - از 101 تا 108)

ردیف به عنوان یکی از عوامل مهم موسیقیایی و هنر شعر از دیر باز مورد توجه گویندگان و سرایندگان نامدار زبان فارسی بوده، استخدام و به کار گیری آن با اهمیت تلقی می‌شده است؛سخنوران چیره دست، ، از این راه، قدرت طبع خود را نشان می‌داده‌اند. علت توجه ایرانیان به ردیف، به ساختمان طبیعی زبان باز می‌گردد که از دو بعد موسیقایی و زبانشناختی قابل بررسی است.دلنشین‌ترین اشعار و بویژه موسیقایی‌ترین غزلیات و با شکوه‌ترین قصاید فارسی آنهاست که مردف هستند.تحقیق در اشعار افزون بر چهل دیوان و آثار منظوم مستقل نشان می‌دهد که هر جا شاعر به موسیقی شعر بیشتر توجه داشته، اقبال وی به سرودن شعر ردیفدار افزونتر بوده است.تأمل در آمار و ارقام حاصل شده، مؤید این است که بیشترین درصد به کار گیری ردیف در ترجیع‌بند و ترکیب‌بند و غزل بوده است و کمترین آنها در قصیده و مثنوی.گمان می‌رود که قصاید از آن روی کم ردیف هستند که استخدام آن در حدی که پیوند هنری و موسیقایی و معنوی آن با بافت شعر کاملا حفظ شود، از هر شاعری بر نمی‌آمد و در مثنوی نیز به خاطر آن‌که تکرار و موسیقی‌زایی صرفا افقی است، تأثیر چندانی نخواهد گذاشت، زیرا در غزل و انواع دیگر شعر از جمله ترجیع‌بند و ترکیب‌بند و حتی در رباعی و دو بیتی، تکرارها هم افقی است و هم عمودی، و این تلافی افقی و عمودی گوش جان خوانندگان و شنوندگان را می‌نوازد.

خلاصه ماشینی:

"گمان می‌رود که قصاید از آن روی کم ردیف هستند که استخدام آن در حدی که پیوند هنری و موسیقایی و معنوی آن با بافت شعر کاملا حفظ شود، از هر شاعری بر نمی‌آمد و در مثنوی نیز به خاطر آن‌که تکرار و موسیقی‌زایی صرفا افقی است، تأثیر چندانی نخواهد گذاشت، زیرا در غزل و انواع دیگر شعر از جمله ترجیع‌بند و ترکیب‌بند و حتی در رباعی و دو بیتی، تکرارها هم افقی است و هم عمودی، و این تلافی افقی و عمودی گوش جان خوانندگان و شنوندگان را می‌نوازد. این آمار و ارقام نتیجه تحقیق و غور در بیش از 40 دیوان و اثر منظوم مستقل و بررسی 126178 بیت می‌باشد که منتج به استخراج و نگارش 24076 بیت ردیفدار شده: اول، از میان‌42 ترجیع‌بند-که مشتمل بر 374 بند و واسطة العقد است، 272 شعر مردف است که نسبت بندهای ردیفدار به کل بندها رقم‌72/72 درصد را نشان می‌دهد."

برای مشاهده محتوای مقاله لازم است وارد پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.