Skip to main content
فهرست مقالات

اندیشه فقهی و عمل سیاسی کاشف الغطاء در باب مشروعیت حاکمیت سیاسی فتحعلی‌شاه قاجار (حک.1212-1250)

نویسنده:

نویسنده مسئول:

علمی-پژوهشی (وزارت علوم) (23 صفحه - از 87 تا 109)

چکیده:

شاهان شیعی مذهب قاجار تلاش می‌کردند تا به تشیع وفادار بمانند. به همین سبب عالمان شیعی به تحولات سیاسی ـ اجتماعی دوره قاجار واکنش نشان می‌دادند. طبیعتاً عملکرد عالمان شیعی در برابر وقایع عصر قاجار برآمده از اندیشه فقهی آنان بوده‌است. بر این اساس در این پژوهش اندیشه فقهی و عملکرد سیاسی کاشف‌الغطاءدر برابر فتحعلی شاه قاجار مورد بررسی قرار خواهد گرفت تا مشخص شود حاکمیت شاهان شیعه قاجار تا چه حد دارای مشروعیت بوده‌است؟ یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد کاشف‌الغطاءمشروعیت عَرَضی شاه قاجار را بنابر ملاحظات سیاسی و ضرورت زمان پذیرفته‌است؛ بنابراین اندیشه وی همچون علمای دوره‌های قبل در قالب مشروعیت‌بخشی به اقدامات سلطان‌ عادل جای می‌گیرد و کاشف الغطاء با هدف تشکیل حکومت ‌اسلامی در مسائل سیاسی دخالت می‌کرده است. برآیند این اندیشه موجب تعدیل ملاحظات فقهی و تمایلات شخصی کاشف‌الغطاء و پذیرش ضمنی مشروعیت حاکمیت شاهان قاجار و شخص فتحعلی‌شاه شده‌است.

Qajar kings were of Shi'ite religion and tried to stay loyal to the Shi'ite. Therefore, Shi'ite ulemas were reacting to Qajar kings’ socio-political changes. In fact, Shi'ite ulemas function regarding Qajar period events was due to their jurisprudence thoughts. Consequently, in this study Kashif al – Ghatta’s jurisprudence thought and political function regarding Fath Ali Shah Qajar was taken into consideration to clarify that to what extent Shi'ite Qajar kings sovereignty was legitimate? Findings of the research indicate that Kashif al – Ghatta has accepted Qajar king legitimacy due to political considerations and time necessity. Therefore, his thought, like that of the previous ulemas, is viewed as to legitimize the fair king actions, and Kashif al – Ghatta was interfering in political affairs intending to establish an Islamic government. The result of this thought caused adjustment of Kashif al – Ghatta’s jurisprudence consideration and personal tendencies and acceptance of the legitimacy of Qajar kings and Fath Ali Shah.

کلیدواژه ها:

فقه سیاسـی ،قاجاریه ،تاریخ تشیع ،فتحعلی‌شاه ،کاشف‌الغطا

Shi'ite history ،Kashif al-Ghatta ،Fath ali Shah ،Qajar dynasty ،political jurisprudence


برای مشاهده محتوای مقاله لازم است ورود پایگاه شوید. در صورتی که عضو نیستید از قسمت عضویت اقدام فرمایید.